Nee

Een gruwelijk begrip, volksaard. Ik schuw mensen die zich een echte Amsterdammer noemen, een Fries of een Catalaan. En hoe ze doen is dan ‘typisch’ dit of dat. En ze gaan zich ernaar gedragen. Lang geleden las ik professor Chorus die het hele begrip volksaard verdoemde. Zelf ben ik hopelijk niet typisch wat dan ook. De Ware Aard is en uitvinding uit de oudheid. Wanneer iemand keizer werd leek hij eerst aardig, maar na verloop van tijd kwam zijn ‘ware aard’ boven’, Zover ik weet intussen in de psychologie een afgedankt begrip. Het kinderlijke nee-zeggen kom je tegen bij referenda. Vraag ‘de mensen’ iets, en ze zullen nee zeggen. Zie Brexit. Het is een nee tegen ‘ze’, de overheid, de machthebbers of Europa die je van alles willen opleggen. Nee is je enige wapen. Het gedicht ‘De Nederlander zegt nee’ staat in Ware aard, de nieuwe bundel van Jan-Willem Anker:

 ‘Terwijl hij eet zegt de Nederlander nee.

Nederig zal hij zijn eten niet vergeten.

Hij is nederig en Nederlander. Zegt nee.

Een ondernemer die volmondig nee zegt.

 

Zijn nee klinkt luid door zijn eten heen.

Het eten weerhoudt hem niet van zijn nee.

Integendeel. Ook etend laat hij het weten.

Het nee van de Nederlander betekent nee.

 

Tijdens het eten is hij zijn nee niet vergeten.

Het land aan ja schudt hij etend van nee.

Zijn mond zit vol. Toch hoor je hem spreken

en breed maar nederig zijn nee uitmeten.’

 

 ps. Met ‘volksaard’ wordt  gewoonlijk gedoeld  op aangeboren eigenschappen. Terwijl mensen van jongsaf elkaar alleen maar nadoen. En maar zeuren over wat er 'in je genen' zit.

 

 

Tags: 

Fawlty Towers

 Randy Newman vroeg me eens waarom Europa niet net als de Veren­igde Staten een geheel kon worden. Ik zei dat ik dacht dat het door het taalverschil kwam: 'Als iemand je taal niet of slecht spreekt dan denk je toch dat hij een beetje ie gek is.' En ik haalde Fawlty Towers aan: 'I know nothing, I am from Barcelona.' Niet Basil Fawlty maar Manuel, die raar praat, is gek.

 Op Sardinie kwam ik een Italiaanse schoolklas tegen die blij verrast de buitenlander begon aan te spreken. 'Do you speak English' vroegen ze, aangemoedigd door hun leraar, de een na de ander. Maar als ik 'Yes' zei bleef het stil. Duitsers en Fransen spreken Engels tegen Neder­landers, de lingua franca van de EU.

 Vreemd dat binnenkort de Engelsen, die al geen talen spreken ook geen Europe­anen meer zullen zijn. Wat ze voor hun gevoel al nooit waren. Je hebt Engeland en 'the con­tinent'. De overtocht, de crossing, is voor het gevoel niet alleen een oneindige zeereis, het is een psychische barriere die Napol­eon, noch Hitler ooit durfden oversteken. En nu, vijftien januari 2019 zal de ironie ernst worden.

 Basil Fawlty zal besluiten dat het Verenigd Koninkrijk uit de EU moet, die immers een samens­choling van krankzinigen is. Hoor hoe raar ze praten!

Tags: