Empregada

 In NRC van woensdag jl. opeens een groot verhaal over de Braziliaanse empregada. Kortweg 'de meid'. Ik lees erover bij August Willemsen.

 In zijn meeslepende Braziliaanse brieven uit de jaren '60 en '70 weten hij en zijn vriendin, links als ze zijn, geen raad met de slavernij van alledag. Iedereen met wat geld vindt dat ie recht heeft op zo'n onzichtbare sloof die je naar believen uitbuit. Heel gewoon, vindt ook de sloof. En nu zouden ze opeens rechten krijgen, werkuren, een minimumloon, vrije dagen? De redenering is: 'De meid wíl onderschikt zijn, dus moet je dat laten voelen, van omgang op gelijke voet wordt misbruik gemaakt, één vinger, hele hand. Maar Olinda wil helemaal geen hand.' En je moet er maar aan wennen dat er altijd een onbekende in huis is, die geruisloos kan binnenkomen. 

 'Maar wat zou hier moeten worden van al die weggelopen, verstoten, van tafel en bed gescheiden vrouwen die niets anders dan huishoudelijk werk hebben geleerd, wanneer het instituut 'personeel' niet bestond? Net zo is het met de schoenpoetsers op straat.'

 Klagen over je empregada is standaard..

 'Drie eeuwen slavenmaatschappij,' schrijft Willemsen. 'Eigenlijk mag of kan alles.'