De Zuid-Afrikaanse afvalman

 Hij bestaat, de verschrikkelijke afvalman. En angstaanjagend is hij. Zeker voor op straat spelende kinderen in Kaapstad.

 François Knoetze (1989) heeft hem en een aantal van zijn stamgenoten gemaakt. Van afval, petflessen, plastic divers, maar ook van gebroken lege glazen flessen. Er zijn versies die een pak zijn dat een acteur kan aantrekken. Adembenemend gezich­t!

 Ze zijn te zien in Kunsthal KAdE in Amersfoort op de tentoonstelling van Zuid-Afrikaanse kunst van nu 'Tell freedom'. Het afval van de gigantische stortplaatsen van de wegwerpcultuur leeft, in zg. 'Mongo'-per­sonages. In zes korte films treden ze op, gaan op consumenten af, jagen de kinderen de stuipen op het lijf. Geesten zijn er nog te over.

 Wat ook in deze figuren sluipt is de legendarische figuur van de 'verraaier', een er­fenis uit de Boerenoorlog. En zo zijn er in Amersfoort in het werk van 15 jonge Zuid-Afrikaanse kunstenaars veel banden met het verleden. Al was het maar door de ook in Zuid-Afrika bestaande plaatsnaam 'Amersfoort'. Eens ook een slavenschip.

 'Tell freedom' is de titel van de expositie, en daarmee ligt de uiteenvallende Zuid-Afrikaanse droom op de vloer. Jacob Zuma, ach Jacob Zuma. Zijn naam valt hier niet, maar na Mandela is hij je tweede gedachte

 Het terugvinden van zwarte roots in een wit verleden overheerst. Wegwijzers naar Culemborg of Orange Free State werken als gedenkstenen.